Albadahuis te Sneek

Ligging Dit huis stond in Sneek, aan het begin van de Kruizebroedersstraat en op de hoek van de Nauwe en Wijde Burgstraat.

Afbeelding van het huis door Douwe Hansma uit 1876

Andere benaming 't Hooghuis
Ontstaan Het Albadahuis werd in 1618/1619 gebouwd.
Geschiedenis De eigenaar van zowel de Aysmastate te Hichtum en Epemastate te Ysbrechtum, Ids van Albada, liet in 1618/1619 het Albadahuis bouwen. Honderdtwintig jaar later, in 1738, wordt het huis al weer afgebroken. Op de plaats van het vroegere gebouw, bevindt zich nu het pand van C & A.

Het Albadahuis werd gebouwd in een L-vorm. De bovenzijde van de L vormde de gevel die naar de straat gericht was en buitengewoon rijk versierd. In de binnenhoek tussen de vleugels was een hoge achtzijdige traptoren gebouwd. Volgens de stadsgeschiedschrijver Eelko Napjus was deze toren bijna honderd voeten hoog (of te wel bijna 30 m!). De toren was voorzien van een ui-vormige bekroning.
In de verkoopakte van 1736 stond: 'met een fraije toren met een Appel daar booven, met Lood en Leyen gedekt, in de toren eenige kamerkes, met een seer Schoone huisinge, van onder tot boven doorgemetseld met hardsteen, en in het zelve velerhande figueren uitgehouwen, gelijk ook de voorgevel, poort en ringmuur'.

Van het huis zijn een aantal afbeeldingen bewaard gebleven. We zien hierop dat het huis een groot aantal natuursteenbanden had. Verder waren er kruisvensters aangebracht, die alle in nissen stonden met schelpvormige boogtrommels. De smallere nissen midden voor de verdiepingen en in de geveltop waren voorzien van gehouwen figuraties, mogelijk antieke goden of mythologische figuren.
Tussen alle verdiepingen waren friezen met gehouwen afbeeldingen van vermoedelijk dieren aangebracht. Het huis was gebouwd in de stijl van het noordelijk maniŽrisme en zou met de stadhuizen van Bolsward en Dokkum tot de mooiste gebouwen in die stijl behoord hebben.
Het is gewoon onbegrijpelijk dat deze fraaiste stadsstate van Friesland al honderdtwintig jaar na de bouw op afbraak verkocht werd.
Bewoners 1618 Ids van Albada
Huidige doeleinden Op de plaats van dit huis bevindt zich nu het pand van C & A.
Opengesteld n.v.t.
Foto's
Bronnen Tekst: Stinsen en States, Adellijk wonen in Friesland, 1992
Afb.1: Stinsen en States, Adellijk wonen in Friesland, 1992