Juma State te Kollum

Ligging Deze stins/state lag aan het oostelijke einde van de toenmalige bebouwde kom van Kollum, gemeente Kollumerland.
Andere benaming Iwema State, Buma State
Ontstaan Het ontstaan van deze state is niet bekend.
Geschiedenis De eerste persoon uit het geslacht Juma/Iwema (uitspraak Joeëma) is Menno Iwema, welke naam in 1493 en 1543 vermeld wordt. Of beide vermeldingen dezelfde persoon betreffen is niet duidelijk. Wel is duidelijk dat in 1527 Broer Iwema, mogelijk een zoon van Menno, met zijn vrouw Jelck Phaesma deze state bewoont. Broer stierf vóór 1543 en zijn vrouw omstreeks 1554. Zij hadden slechts één kind, dochter Auck. Zij komt in 1550 en 1555 voor als echtgenote van Sije Buwema of Buma, waarschijnlijk afkomstig van Westergeest. Zij kregen in ieder geval één zoon, Broer, die eerst Juma en later Buma wordt genoemd. Hij komt o.a. in 1566 en 1579 voor als gehuwd met Tjetscke Groestra. Van hen is vermeld dat zij woonden op Iwema State leggende opt oesterzijde van Collumer buren. Broer is omstreeks 1585 overleden. Dochter Auck stierf ongehuwd in 1595 nadat zij haar moeder tot universele erfgenaam had benoemd. Tjetscke Groestra hertrouwde in 1589 met de substituut grietman Johan van Schevinchoven en na diens dood trouwde ze rond 1600 voor de derde maal. Deze keer met Lieuwe Lieuwesz. met wie ze ook de state bewoonde. Lieuwe leefde nog in 1616, maar in 1618 komt Tjetscke voor als zijn weduwe.

Zij moet vóór 1625 overleden zijn, want in dat jaar komt haar verwant Orck van Doijum voor als eigenaar van Juma-state en zaete opt oost van Collum. Ondanks dat hij raadsheer en later voorzitter van het Hof van Friesland was en dus zijn werk in Leeuwarden had, schijnt hij (meestal) op Juma State gewoond te hebben. Hij stierf in 1641 en vrijwel zeker is toen de state gesloopt. De boerderij bleef vooralsnog eigendom van zijn erfgenamen, maar later werd het goed buiten de familie verkocht.

In 1829 werd op deze plek de buitenplaats Oostenstein gesticht door Hermanus Klugkist Hesse.
Bewoners 1493 Menno Iwema (?)
1527 – 1543 Broer Iwema en Jelck Phaesma
1550 Auck Iwema en Sije Buwema
1566 Broer Juma/Buma en Tjetscke Groestra
1585 – 1595 Auck Buma
1595 – 1625 Tjetscke Groestra
1625 – 1641 Orck van Doijum
Huidige doeleinden Van zowel de state als de buitenplaats is niets meer terug te vinden.
Opengesteld n.v.t.
Foto's
Bronnen Tekst: Jan Leemburg
“Kollumerland en Nieuw Kruisland”, mr. A.J. Andreae, 1883-1885
“De historie gaat door het eigen dorp” dl. III, A. Algra, ca. 1960
Afb. 1: www.hisgis.nl