Van Harenshuis te St. Annaparochie

Ligging Het huis stond in St. Annaparochie, gemeente Het Bildt, ten oosten van het rechthuis in het centrum van het dorp en schuin tegenover de kerk.

Tekening van het Van Harenshuis uit 1790

/center>
Ontstaan Het huis werd in 1673 gebouwd op de plaats van een ouder huis.
Geschiedenis De oudst bekende Van Haren was Adam van Haren, die als watergeus deelnam aan de inname van Den Briel in 1572. Daarna kwam hij eerst in dienst van Willem van Oranje en later van Willem Lodewijk, stadhouder van Friesland. Door deze laatste aanstelling, verhuisde hij naar Friesland.
Zijn kleinzoon Willem van Haren werd in 1652 grietman van Het Bildt. Daarnaast was hij ook lid van de Staten Generaal, de Raad van State, en ambassadeur van Denemarken, Zweden en Engeland en buitengewoon gezant. In 1658 trouwde hij met Elisabeth van Hemmema en enkele jaren later huurden ze het huis van de secretaris van Het Bildt, Albertus Wijngaarden.

Nadat Willem en Elisabeth het huis gekocht hadden, lieten ze het omstreeks 1673 vervangen door een geheel nieuw huis, waarbij aan de zuidzijde de uitgestrekte tuinen en singels met vijvers en plantage werden aangelegd.
De familie Van Haren was grietman van Het Bildt van 1652 tot 1763 en daarna nog van 1788 tot 1795. Na het uitsterven van de familie werd het huis afgebroken.

Helaas zijn er geen afbeeldingen van het Van Harenshuis bewaard gebleven en moeten we het doen met een grondplan. Het huis bestond uit een groot hoofdgebouw dat aan de straat stond. Aan de achterzijde waren twee symmetrisch geplaatste L-vormige vleugels gebouwd.
In 1732 woedde er een grote brand in het huis, waarbij de kostbare bibliotheek en belangrijke archiefstukken verloren gingen. Het Van Harenshuis werd herbouwd, maar lang heeft het nieuwe huis niet bestaan, want voor 1800 werd het definitief afgebroken.
Bewoners - ca 1660 Albertus Wijngaarden
ca 1660 Willen van Haren
ca 1673 nieuw huis
1732 herbouw van het huis
ca 1660 - 1795 familie Van Haren
Huidige doeleinden In de tuin van "Boterhoek bloemen", die nu gevestigd is op de plek waar het Van Harenhuis gestaan heeft, is nog een oude tuinmuur te vinden. Dit was een soort scheidingsmuur in de parktuin van huize Van Haren.
Achter de Van Harenskerk vinden we een grafkapel, waarin 12 leden van de familie van Haren begraven liggen (Foto 1).
Opengesteld n.v.t.
Foto's Foto van de grafkapel achter de van Harenskerk
Bronnen Tekst: Stinsen en States, adellijk wonen in Friesland, 1992
De heer P.H. Brouwer
Afb. 1: Piet Voordes
Foto 1: Stinsen en States, adellijk wonen in Friesland, 1992